Phương Huy

Tạp bút

..

C H Ờ T Ế T

     Hồi nhỏ, nhớ lại cái giai đoạn mà người ta gọi là ăn chưa no lo chưa tới, hay còn vô tư lự gì đó, chị em tôi mong Tết lắm. Còn chừng hơn bốn chục ngày nữa mới tới Nguyên đán, nhưng chúng tôi đã đếm ngược thời gian chờ từng ngày. Cũng dễ hiểu thôi, hồi đó chị em tôi còn sống với ba mẹ ở quê nên có bao nhiêu cái thèm, bao nhiêu nhu cầu cứ bình phương trong lòng do cảnh sống gia đình mình nghèo quá. Để quên đi cái thiếu thốn hàng ngày, mấy anh chị em tôi bắt chước A.Q của Lỗ Tấn cố tìm một “liệu pháp tinh thần”. Chúng tôi tưởng tượng và mơ ước đủ thứ và mong đến Tết để thực hiện. “Tết nầy em để dành tiền lì xì mua một trái banh da mình chơi chung nghen”. “Để Tết chị mua cái nón đẹp hơn của nhỏ Lan đội đi học cho nó biết”. Vậy đó, Tết vừa là dịp được đi chơi không sợ bị ba má rầy, vừa là cơ hội để thực hiện những ước mơ tuổi nhỏ. Mơ ước chỉ để mơ ước thôi chớ ba chị em tôi đều biết rằng với món tiền lì xì ít ỏi của ba má và bà con nghèo chung quanh, thì hẳn đến “Tết Ma Rốc” chúng tôi cũng chưa mua được món đồ dự tính. Mong trong lòng chưa đã, mấy chị em tôi còn bàn tính ra miệng nên có lần bị má rầy. “Tết nhứt tao với ba tụi bây lo muốn sút be sườn đây nè. Sướng ích gì mà ở đó trông đợi tính nầy tính nọ”. Bị rầy mà mấy chị em tôi không “tâm phục khẩu phục”. Tết chớ có phải là bão lụt hay rầy nâu gì đâu mà ba má lo đến dữ vậy? Vả lại việc ai nấy lo, chớ sao lại “ chằng rây” vào niềm vui ít ỏi của mấy đứa con nít. Chẳng lẽ mơ ước mà cũng phải “nhín nhín” nữa sao?
      Lớn lên một chút, mấy chị em tôi biết rằng ngày Tết không chỉ mang đến toàn niềm vui, mà nó còn gắn kết với khá nhiều bận rộn. Trước Tết phải lo bài vở để ôn thi học kỳ, rồi cận Tết phải tiếp dọn dẹp nhà cửa và chuẫn bị đồ ăn uống như phơi chuối khô, tráng bánh tráng, dọn rửa nhà cửa… và bao nhiêu chuyện lặt vặt không tên. Tết nhất còn phải tranh thủ đi thăm thú họ hàng và những người thân với những câu chúc Tết rặc công thức: cứ tấn tài tấn lộc tấn bình an hoặc an khang thịnh vượng…lập lại nhiều lần làm chị em tôi đâm ngán ngại. Ngoài ra Tết nhất còn phải giữ gìn cẩn thận, tránh những điều kiêng cữ có thể gây ảnh hưởng xấu cho gia đạo trong năm. Năm mới cái gì cũng mới, cũng phải tốt đẹp hơn năm cũ.
   Nhưng Tết mà! Có cực mà cũng có vui. Vả lại, có ngượng ngượng cũng phải ráng làm cho giống người ta, để mong một năm mới hanh thông tốt đẹp.
      Rồi cũng đến một lúc mấy anh chị em tôi ai cũng làm chủ một gia đình riêng và gần Tết cũng phải lo đến gần sút be sườn. Lâu lâu cũng muốn “lên gân” muốn lập lại câu nói của ba má ngày xưa, nhưng tôi đã kịp ngừng lại. Dù không còn mong Tết đến từng ngày để được vui chơi và có tiền lì xì như hồi còn nhỏ, nhưng rõ ràng ở sau tuổi “tri thiên mệnh” tôi vẫn đang chờ mong Tết. Tôi mong Tết đến để con cháu có dịp tụ hội để vui vầy với nhau, một điều tưởng như đơn giản nhưng không dễ gì thực hiện được trong nhịp sống bận rộn bây giờ. Năm nào cứ vào khoảng hăm tám, hăm chín âm lịch là vợ chồng tôi cứ ngong ngóng ra đường chờ từng đứa con xa. Tôi nhìn cung cách vợ chồng từng đứa dắt con xuống xe, những món quà nó mang về biếu, để đoán xem trong năm đứa nào ăn nên làm ra, đứa nào gặp trục trặc.
      Tôi cũng mong Tết đến để thoát ra được cái vòng quay nhàm chán hàng ngày, tuy không phải là dịp nghỉ ngơi toàn diện, nhưng mấy ngày Tết thực sự là một khoảng lặng cần thiết quí báu cho tất cả mọi người. Xã hội càng hội nhập, càng phát triển, người ta càng thấy cần những khoảng lặng bổ ích nầy, giống như những trạm dừng chân nghỉ ngơi ngày xưa: những trường đình và đoản đình trên con đường cái quan vạn dặm.
      Và sau hết, tôi còn mong Tết để có dịp nhìn lại mình, sau những phôi pha trên dòng thời gian, rà soát lại những được mất trong đời, điểm mặt những bạn bè cùng trang lứa. Tôi không có thói quen ghi nhật ký nhưng mỗi giao thừa cũng ngồi viết lăng nhăng vài trang giấy để ghi lại những cảm xúc của mình về khoảnh khắc ngắn ngũi giao ban giữa hai năm. Tôi cũng bắt chước người xưa lắng nghe tiếng con vật nào sẽ ra đời và sẵn tay ngắt một nụ lộc, dù chỉ là một nhành lá nho nhỏ để chào xuân. Đây là một thời khắc đặc biệt thiêng liêng, mà con người có thể cộng cảm được sự vận hành của tự nhiên, giao hòa được với cái bao la vô cùng của vũ trụ.
       Đây mới thực sự là thời điểm Tết mà tôi quen chờ đợi hằng năm đã gần suốt một đời người.
                                                            PHƯƠNG HUY