CHỜ
TẾT
Tạp bút
. PHƯƠNG HUY

Hồi nhỏ, nhớ lại cái giai đoạn
mà người ta gọi là ăn chưa no lo chưa tới, hay còn vô tư lự gì đó, chị em tôi mong Tết
lắm. Còn chừng hơn bốn chục ngày nữa mới tới
Nguyên đán, nhưng chúng tôi đã đếm ngược thời
gian chờ từng ngày. Cũng dễ hiểu thôi, hồi đó
chị em tôi còn sống với ba mẹ ở quê nên
có bao nhiêu cái thèm, bao nhiêu nhu cầu cứ bình phương
trong lòng do cảnh sống gia đình mình nghèo quá. Để
quên đi cái thiếu thốn hàng ngày, mấy anh chị em tôi
bắt chước A.Q của Lỗ Tấn cố tìm một
“liệu pháp tinh thần”. Chúng tôi tưởng tượng
và mơ ước đủ thứ và mong đến Tết để
thực hiện. “Tết nầy em để dành tiền
lì xì mua một trái banh da mình chơi chung nghen”. “Để
Tết chị mua cái nón đẹp hơn của nhỏ Lan đội đi
học cho nó biết”. Vậy đó, Tết vừa là dịp
được đi chơi không sợ bị ba má rầy, vừa
là cơ hội để thực hiện những ước
mơ tuổi nhỏ. Mơ ước chỉ để mơ ước
thôi chớ ba chị em tôi đều biết rằng với món
tiền lì xì ít ỏi của ba má và bà con nghèo chung quanh,
thì hẳn đến “Tết Ma Rốc” chúng tôi cũng
chưa mua được món đồ dự tính. Mong trong lòng chưa
đã, mấy chị em tôi còn bàn tính ra miệng nên có
lần bị má rầy. “Tết nhứt tao với ba tụi
bây lo muốn sút be sườn đây nè. Sướng ích gì
mà ở đó trông đợi tính nầy tính nọ”.
Bị rầy mà mấy chị em tôi không “tâm phục khẩu
phục”. Tết chớ có phải là bão lụt hay rầy nâu
gì đâu mà ba má lo đến dữ vậy? Vả lại việc
ai nấy lo, chớ sao lại “ chằng rây” vào niềm vui
ít ỏi của mấy đứa con nít. Chẳng lẽ mơ ước
mà cũng phải “nhín nhín” nữa sao?
Lớn lên một chút, mấy chị
em tôi biết rằng ngày Tết không chỉ mang đến toàn
niềm vui, mà nó còn gắn kết với khá nhiều
bận rộn. Trước Tết phải lo bài vở để
ôn thi học kỳ, rồi cận Tết phải tiếp dọn dẹp
nhà cửa và chuẫn bị đồ ăn uống như phơi
chuối khô, tráng bánh tráng, dọn rửa nhà cửa…
và bao nhiêu chuyện lặt vặt không tên. Tết nhất
còn phải tranh thủ đi thăm thú họ hàng và những người
thân với những câu chúc Tết rặc công thức:
cứ tấn tài tấn lộc tấn bình an hoặc an khang
thịnh vượng…lập lại nhiều lần làm chị em
tôi đâm ngán ngại. Ngoài ra Tết nhất còn phải giữ
gìn cẩn thận, tránh những điều kiêng cữ có
thể gây ảnh hưởng xấu cho gia đạo trong năm. Năm
mới cái gì cũng mới, cũng phải tốt đẹp hơn
năm cũ.
Nhưng Tết
mà! Có cực mà cũng có vui. Vả lại, có ngượng ngượng
cũng phải ráng làm cho giống người ta, để mong một
năm mới hanh thông tốt đẹp.
Rồi cũng đến một
lúc mấy anh chị em tôi ai cũng làm chủ một gia đình
riêng và gần Tết cũng phải lo đến gần sút
be sườn. Lâu lâu cũng muốn “lên gân” muốn
lập lại câu nói của ba má ngày xưa, nhưng tôi đã
kịp ngừng lại. Dù không còn mong Tết đến từng
ngày để được vui chơi và có tiền lì xì
như hồi còn nhỏ, nhưng rõ ràng ở sau tuổi “tri
thiên mệnh” tôi vẫn đang chờ mong Tết. Tôi mong
Tết đến để con cháu có dịp tụ hội để
vui vầy với nhau, một điều tưởng như đơn
giản nhưng không dễ gì thực hiện được trong
nhịp sống bận rộn bây giờ. Năm nào cứ vào
khoảng hăm tám, hăm chín âm lịch là vợ chồng tôi
cứ ngong ngóng ra đường chờ từng đứa con xa. Tôi
nhìn cung cách vợ chồng từng đứa dắt con xuống
xe, những món quà nó mang về biếu, để đoán
xem trong năm đứa nào ăn nên làm ra, đứa nào gặp
trục trặc.
Tôi cũng mong Tết đến để
thoát ra được cái vòng quay nhàm chán hàng ngày, tuy không
phải là dịp nghỉ ngơi toàn diện, nhưng mấy ngày Tết
thực sự là một khoảng lặng cần thiết quí
báu cho tất cả mọi người. Xã hội càng hội
nhập, càng phát triển, người ta càng thấy cần
những khoảng lặng bổ ích nầy, giống như những
trạm dừng chân nghỉ ngơi ngày xưa: những trường đình
và đoản đình trên con đường cái quan vạn dặm.
Và sau hết,
tôi còn mong Tết để có dịp nhìn lại mình, sau những
phôi pha trên dòng thời gian, rà soát lại những được
mất trong đời, điểm mặt những bạn bè cùng
trang lứa. Tôi không có thói quen ghi nhật ký nhưng mỗi
giao thừa cũng ngồi viết lăng nhăng vài trang giấy để
ghi lại những cảm xúc của mình về khoảnh khắc ngắn
ngũi giao ban giữa hai năm. Tôi cũng bắt chước người
xưa lắng nghe tiếng con vật nào sẽ ra đời và sẵn
tay ngắt một nụ lộc, dù chỉ là một nhành lá
nho nhỏ để chào xuân. Đây là một thời khắc
đặc biệt thiêng liêng, mà con người có thể
cộng cảm được sự vận hành của tự nhiên,
giao hòa được với cái bao la vô cùng của vũ trụ.
Đây mới
thực sự là thời điểm Tết mà tôi quen chờ
đợi hằng năm đã gần suốt một đời
người.
PHƯƠNG HUY
Cần Thơ