Truyện hay đầu năm
.
Hoàng
Mai
* Truyện ngắn của
Nguyên Nhung
Chuyện xảy ra đã lâu rồi, có đến mười mấy
năm trước, thế mà cho tới
bây giờ mỗi khi nhớ lại, Định vẫn tưởng như một giấc
chiêm bao. Cứ cho là hôm ấy chuyếnh choáng chút hơi men, chàng
có thể lẫn lộn giữa thực và ảo giác, nhưng câu chuyện
về Hoàng Mai thì chắc chắn là một điều bí ẩn không
giải thích được.
Hôm
ấy là một buổi chiều cuối năm, trời lại lất phất mưa,
bóng dáng cuả muà Đông dường như vẫn còn lẩn khuất
đâu đây, khiến thời tiết rất ẩm và lạnh.
Định vừa đến ăn bữa cơm cúng Ông bà với gia đình
một người bạn, lúc về, đi ngang qua một ngôi chuà, buổi
chiều nhưng có mưa phùn và gió bấc, bầu trời âm u, giăng
giăng những cụm mây màu xám nhạt. Thấy có nhiều bóng
người qua lại, chàng ghé vào mới biết đó là ngày
cuối cùng cuả buổi Chợ Tết. Càng về chiều người càng
thưa thớt , mấy gian hàng bán cây cảnh, bánh trái bày trong
những chiếc lều vải, người ta đang lo thu dọn. Riêng một hai cái
lều ở xa hơn, vẫn còn vang lên tiếng cười rộn rã, hoá
ra chỗ ấy có văn nghệ, chỗ thì thả thơ, chỗ lại đang
ca hát. . .
Năm nào cũng thế, người
Việt tha hương mỗi năm Tết đến, vẫn nhớ muà Xuân ở
quê nhà, thường tụ họp lại những buổi chợ Tết ở chuà
hay nhà thờ, người người quần là áo lượt đi tìm
lại chút hương vị những muà Xuân cũ. Cũng chợ hoa tươi
đầy cúc vàng và hoa thược dược đủ màu, những
cành đào hồng thắm, chỉ thiếu hoa mai vì rất hiếm. Cũng
bánh chưng xanh, cũng dưa hấu đỏ, chả thiếu thức gì mà
Xuân thì vẫn như thiêu thiếu. Đã sang một năm mới Dương
lịch, những ngày lễ lộc kéo dài trong muà Đông đã
hết, lớp người lớn tuổi dường như vẫn chờ đợi với
chút bâng khuâng khi nhìn những cây hoa đào đã bắt đầu
hé nụ, từng đàn chim én ở đâu bay về nghiêng cánh
trên bầu trời xanh biếc.
Hơi men còn
ngà ngà, Định thấy lòng lâng lâng khi đi ngang qua một căn
lều còn vang lên những tràng cười rộn rã. Chàng tò mò
ghé vào, trong ấy dưới ánh đèn, có đến dăm, bảy
người già có, trẻ có đang chúi đầu vào chơi thả
thơ. Họ đứng vây xung quanh một người đàn ông và một
cô gái, không ai chú ý đến Định vì họ đang mê
mải tìm chữ để điền cho thích hợp với câu thơ được
đố. Định thấy vui vui, đúng là một trò chơi rất tao
nhã cuả nền văn hoá Việt.
Cứ
một tấm giấy màu hồng điều được ghi lại bốn câu
thơ đủ loại, từ truyện Kiều cho tới thơ mới cuả những
nhà thơ nổi tiếng những thập niên sau này, và họ chưà
lại một khoảng trống trong một câu thơ, cho mấy chữ có cùng
một vận như nhau nhưng khác nghiã, rồi người thả thơ phải
thả sao cho đúng với chữ cuả tác giả. Mỗi lần có người
đoán trúng, bài thơ lại được ngâm lên cho mọi người
nghe, và mỗi lần như thế người thả thơ được thưởng
một món quà nhỏ, với những tiếng vỗ tay và cười nói
rộn rã cuả đám người đứng xung quanh.
Đã có một vài người bỏ cuộc đi về, vì
trời chiều dưới cơn mưa bụi hình như tối nhanh hơn, cái
giá buốt cuả ngày cuối Đông vẫn khiến người ta co ro trong
những lớp áo ấm dầy cộm. Bầu trời như được giăng
những sợi tơ rất nhẹ, bởi những hạt mưa lấm tấm đậu
trên những chiếc áo măng tô đủ màu, óng ánh như thuỷ
tinh. Dăm đứa bé chạy tung tăng theo cha mẹ đi chợ Tết, má
đỏ hây hây.Trong lều thả thơ, phảng phất mùi hương dìu
dịu cuả những bông thủy tiên nở sớm, cánh hoa trắng muốt
phơn phớt nhuỵ vàng, ngươì ta cố ý dùng ánh đèn
mờ cho khung cảnh thêm phần kín đáo và ấm áp, thơ và
cảnh dường như quyến luyến lấy nhau để thú thả thơ càng
thêm phần tao nhã.
Đứng ngắm
nghiá một lát, Định thú vị mua liền một lúc nhiều lá
thơ, vì mỗi khi đoán trúng, đều được ngâm lại
bằng giọng ngâm rất mượt mà cuả cô thiếu nữ mặc áo
xanh đứng trong quầy. Rồi tiếng tấm tắc cuả người thả thơ
như thấm thiá từng ý, từng lời trong mỗi câu thơ vưà
được thả.
Cầm trong tay chiếc
lá thơ với bốn câu thơ cuả Thế Lữ, đọc đi đọc
lại mà Định vẫn chưa đoán được phải “thả”
chữ gì cho đúng với câu thơ cuả tác giả:
" Tiếng sáo diều nao nao trong vắt
Trời quang mây, xanh ngắt màu lơ
Thuyền trôi nuớc ( ...) hững hờ
Hàng
cây lặng đứng trên bờ trông mong."
Trong câu
thứ ba có một chỗ được để trống, kèm theo những chữ
như " chảy, đẩy, vẫn, biếc " mà người thả thơ chỉ
có quyền chọn một chữ chính xác nhất đúng với bài
thơ cuả tác giả. Thú thả thơ coi vậy mà khó, vì thả
chữ vào câu nào nghe cũng có nghiã, đọc vẫn êm tai, nhưng
đúng hay sai thì chưa biết.
Đang
băn khoăn chọn lựa, lại còn phải nghĩ ngợi sao cho đúng với
ý cuả bài thơ, bỗng Định thấy một ngón tay trỏ rất
xinh từ phiá sau thò vào trang giấy trên tay chàng, thoảng một mùi
hương rất quen khiến chàng ngây ngất. Như bị cuốn hút vì
mùi hương dịu dàng ấy, Định thở ra rồi reo lên với
người đứng ở phiá trong đang chờ đợi. Chàng đọc
nguyên câu thứ ba, chỗ chữ được bỏ trống:
" Thuyền trôi nước "đẩy" hững hờ
Hàng cây lặng đứng trên bờ trông mong..."
Có tiếng vỗ tay cuả hai người đứng phiá
trong, và câu thơ được người phụ nữ ngâm lên như
để tán thưởng tài thả thơ cuả chàng. Lần lượt,
những lá thơ sau, mỗi lần mở ra chàng đều cố ý chờ
người đẹp đứng phiá sau chỉ hộ, và hầu như không
có một câu thơ nào bị sai chữ cả. Ai cũng khen chàng giỏi
thơ, khiến Định vưà vui vưà liếc nhìn lại phiá sau,
và chàng bỗng ngây ngất vì khuôn mặt rất xinh cuả người
phụ nữ. Mái tóc huyền thả xuống đôi bờ vai, nàng mặc
chiếc áo dài lụa vàng, khoác một chiếc áo măng tô màu
xanh non, đang mỉm cười với chàng.
Chàng
chưa kịp mỉm cười với người đẹp, thoắt một cái,
nàng đã bước ra
khỏi lều, Định cũng vội vã rảo bước theo quên cả lấy
quà khiến hai người đứng trong quầy trố mắt ngạc
nhiên. Hơi Xuân bừng bừng trong huyết quản, trời lại hơi nhá
nhem, bóng cô gái lướt đi lẫn vào hàng thông men lối đi
ra phiá cổng chuà, khiến Định phải bước nhanh như bị ma đuổi.
Mưa chỉ hơi lất phất, nhẹ như sương,
trong khuôn viên chuà vài căn lều vẫn còn vang lên tiếng nhạc
Xuân dìu dặt. Cô con gái chợt đứng lại ngay chiếc ghế đá
cạnh một cây thông, chỗ ấy đất cao mà lại tối, chênh
vênh một chiếc bóng trên nền trời nưả sáng nửa tối,
dáng nàng thật thanh như một cành mai trong gió.
Định đã theo kịp nàng với những tiếng đập
rộn ràng cuả con tim trong lồng ngực. Lòng chàng nôn nao với ý
nghĩ trời xui đất khiến chi đây, giữa những ngày năm cùng
tháng tận, nơi đất khách quê người, lại vì thơ mà
được gặp gỡ một giai nhân, chắc là duyên tiền định.
Từ ngày bỏ nước ra đi, sống kiếp tha hương một thân cô
quạnh, người tình năm xưa vì hoàn cảnh phải đi lấy
chồng, Định vẫn có ý tìm kiếm một người mà chàng
mơ tưởng như ý muốn, nhưng khó lòng tìm gặp. Vì những
người phụ nữ như vậy rất hiếm, thản có thì cũng đã
có người nhanh tay rước mất, chàng chỉ có cơ hội gặp
gỡ những người phụ nữ tầm thường, tuy có chút nhan sắc
nhưng tâm hồn hoàn toàn trống rỗng, họ chỉ chạy theo nhu cầu
cuả vật chất nhiều hơn mà thôi.
Luống
cuống như hồi còn đôi mươi, mới biết yêu lần đầu,
Định dừng lại vưà một khoảng ngắn trước mặt cô
gái. Vuốt những giọt nước mưa trên mái tóc, chàng nói
mà giọng vẫn còn run vì xúc động:
" Thành thật cảm tạ, nếu không có cô giúp
hộ tôi hoàn toàn không làm sao đoán được hết những
chữ cho buổi thả thơ ngày hôm nay. Hiếm có người giỏi thơ
đến như vậy?"
Đó là lời khen ngợi khéo léo, khiến
vì thế mà cô con gái mặc áo vàng mặt đỏ bừng lên
trông rất xinh, mỉm cười với chàng lần nữa. Định không
để lỡ cơ hội, chàng tiếp luôn:
" Tôi
tên Định. Cô có thể cho tôi biết quý danh để tiện
việc xưng hô?"
Điều khiến
chàng ngạc nhiên và phấn khởi, với một vẻ rất tự nhiên,
nàng nhoẻn miệng cười rồi nói khẽ:
" Chào ông Định, tôi tên là Hoàng Mai, tên
cuả một loại hoa muà Xuân. Đáng lẽ ngày xưa ông cụ
tôi đặt tên tôi là Lãnh Hương, có lẽ vì mai nở
vào tiết đông phong, và cũng vì mai phảng phất chút hương
lạnh lẽo. Nhưng sau cụ đổi ý, vì chữ " lãnh hương"
tuy thanh cao nhưng lại có phần cô quạnh, bởi thế Hoàng Mai nghe vẫn
dễ thương hơn."
Định reo lên
với vẻ thán phục:
" Đúng
là người thơ bao giờ cũng văn vẻ, mỗi câu nói ra đều
đủ ý đủ lời. Tiếc là tôi ghé vào đây quá
trễ, chứ sớm hơn, có lẽ gian thả thơ ấy đã hết quà
tặng từ lâu."
Hoàng Mai cũng
vui vẻ nói:
" Có đến sớm thì
mình cũng không gặp nhau, vì tôi cũng chỉ mới đến, đang
đi loanh quanh thì tạt vào chiếc lều thơ, gặp ông đang chơi
thả thơ thì cũng ghé vào để chơi chung. Đời thường
vẫn từ những ngẫu nhiên mà có, hễ có cơ duyên thì
tự nhiên mà gặp. . . "
Nói
đến đây, thấy Định chăm chăm nhìn mình như bị mất
hồn, Hoàng Mai cũng bẽn lẽn cúi đầu, nhan sắc càng thêm
phần kiều mị. Định mê mẩn nhìn vào đôi môi nàng,
giọng nói êm đềm khiến tâm trí chàng lúc ấy vì
hơi men, lại càng thêm ngây ngất. Định lúc ấy đã lấy
được tự chủ, chàng cảm thấy bạo dạn, bèn mời nàng
ngồi xuống chiếc băng đá ngắm cảnh chiều xuống, nghiêng nghiêng
những sợi mưa Xuân thật mỏng như tơ:
" Chắc
Hoàng Mai thích thơ văn lắm phải không?"
Cô gái bẽn lẽn gật đầu:
" Tôi thích cả thơ lẫn nhạc, nhưng tính sợ đám
đông, nên đợi chiều vắng vẻ, ít người, mới thả
bộ ra chuà để nghe người ta hát, và để xem người ta
thả thơ. Lâu lắm rồi mới nghe lại những bản nhạc Xuân, âm
hưởng đã tha thiết lại êm đềm làm sao. Tình cờ thấy
ông đang băn khoăn vì mấy chữ cuả bài thơ, tôi mạn phép
được chung vui trong chốc lát, ai ngờ, lại vì thế mà thành
quen nhau."
Định reo lên thích thú:
" Nói theo sách thì là duyên " tiền
định", có khi mình đã có biết nhau từ kiếp trước.
Có phải như Hoàng Mai đã nói, đời chỉ từ những ngẫu
nhiên, đưa đẩy mà thành cơ duyên. Tôi có biết thơ
thẩn gì đâu, nhưng cứ lấy bừa một chữ mà thả vào
biết đâu may lại trúng."
Hoàng
Mai ngắt lời chàng:
" Nói như
thế thì tôi không hoàn toàn đồng ý với ông, vì
thơ văn dẫu là khiếu trời cho , nhưng nó cũng đòi hỏi
sự yêu thích văn chương, sách vở. Sở dĩ tôi võ vẽ
chút thơ văn, cũng nhờ hồi còn nhỏ, được nghe ông cụ
tôi bình văn với các bằng hữu thích thơ văn như cụ,
nên nhớ được ít nhiều. "
Định
thấy nàng cởi mở, nên cũng dạn dĩ hơn:
" Cô Hoàng Mai, nếu không có gì ngại, xin đừng
gọi tôi bằng ông cho khách sáo. Có lẽ tuổi tác không
cách biệt bao nhiêu, mình lại là đồng hương với nhau..."
Định liếc thấy Hoàng Mai có vẻ nghiêm
sắc mặt, nhưng rồi nàng lại nhoẻn cười :
" Chuyện xưng hô không quan trọng, tuổi tác cũng thế,
hễ cảm thấy lòng mình không động ý xấu là đủ
rồi. Ông... anh Định sang đây đã lâu chưa?"
Nghe câu hỏi cuả Hoàng Mai , Định như cởi
tấc lòng:
" Cũng lâu rồi cô
ạ, sau năm 75, tôi theo đoàn tầu vượt ra biển Đông rồi
lênh đênh từ đấy, như người đánh mất quê hương.
Tôi là một người lính biển, mới được vài
năm lính, nhưng năm nào cũng chỉ ăn Tết trên sông nước
ở những làng mạc ven sông. Chỉ nhớ mài mại rằng muà Xuân
năm nào cùng vài anh em đồng đội đón Xuân trên một
chiếc tàu sông, ghé vào một làng quê xơ xác vì bom
đạn. Bây giờ gặp Hoàng Mai, bỗng dưng tôi chạnh nhớ tới
những cây mai vàng trong những làng quê heo hút ở miền quê,
dọc theo bờ sông là nhà dân rải rác, nhà nào cũng trồng
một, hai cây mai trước cưả. Cảnh thì buồn, người lại
khổ, đất nước triền miên trong binh lửa, nhưng hễ cứ Xuân
về là hoa mai nở vàng rực rỡ, như món quà cuả thiên nhiên
tặng cho con người để biết rằng Xuân đã tới."
Hoàng Mai dường như cũng ngậm ngùi với
nỗi nhớ cuả Định, tự nhiên cũng đổi cách xưng hô,
có lẽ nàng rất cảm động khi nghe chàng thật thà thổ lộ
những kỷ niệm cũ trong đời lính. Dường như dĩ vãng cuả
nàng cũng đã có nhiều kỷ niệm với một người lính
nào đó:
" Nghe anh nhắc tới hoa mai ngày
Tết, Hoàng Mai lại chạnh nhớ tới căn nhà xưa cuả mình,
cũng nằm ven một dòng sông. Năm nào cũng vậy, hễ Xuân về
là con đường ấy bừng lên một màu vàng tươi thắm.
Không biết anh có nhận ra rằng, những cánh hoa mai rụng tả tơi
trong gió, nó vẫn mang theo một chút ngậm ngùi khiến lòng người
rưng rưng cảm xúc. Nhất là, mỗi một muà xuân qua lại vắng
dần đi những khuôn mặt thân yêu trong cuộc đời, khiến Hoàng
Mai vẫn hay nghĩ tới hai câu thơ cuả Vũ Đình Liên:
"... Những người muôn năm cũ
Hồn ở đâu bây giờ?"
Định cũng gật đầu, giọng chàng buồn buồn khi
nhớ lại những muà Xuân cũ:
" Đúng
rồi Hoàng Mai ạ, nhất là khi mình đã không còn trẻ nữa,
thì sự mất mát ấy lại càng nhiều hơn. Suốt mấy năm
đón Xuân nơi vùng sông nước, nỗi vui lớn nhất cuả tôi
là Xuân về mà không nghe tiếng súng. Những cái Tết trên
sông vào đêm Giao Thừa cũng lạnh vì gió và hơi nước,
sương mù trắng như sữa giăng giăng trên mặt sông, khiến
lòng người lính nào cũng bâng khuâng nhớ gia đình những
lúc năm cùng tháng tận. Năm nào người lính cũng phải
làm nhiệm vụ bảo vệ dân, tết trên sông đối với người
lính thuỷ cũng gặp nhiều bất trắc. Sáng mùng một,
ghé vào một thôn làng nào đó, thấy dân làng được
hưởng một cái Tết an bình, trẻ con mặc quần áo mới theo
cha mẹ chèo ghe đi lễ Chuà, lòng mình lại cảm thấy vui vui.
Cảnh thanh bình đó hiếm hoi lắm, cho nên cũng không thiếu những
ngày Xuân nhìn những xác người, theo giề lục bình trôi
lên trôi xuống trên dòng sông, chẳng biết khi thân xác nằm
đó, linh hồn họ đi đâu? Họ có về với mẹ với cha
mẹ vợ con, hay là linh hồn họ cứ thơ thẩn đi theo cái xác
trôi lên trôi xuống, để chờ lúc được vớt lên,
chôn vội vàng xuống một chỗ hẻo hút nào đó, làm
bạn với giun dế."
Nghe Định kể,
bỗng dưng Hoàng Mai cũng cảm thấy bùi ngùi, nàng lên tiếng
hỏi:
" Những lúc ấy, thường
thường anh nghĩ gì? Anh có nghĩ mình sẽ tiếp tục nhiệm vụ
và tạo được nhiều chiến công oanh liệt không?"
Định chép miệng trong một nỗi ngao ngán, chàng
trả lời:
" Dẫu biết rằng cần
phải có một lý tưởng để chiến đấu, nhưng lòng
tôi lúc ấy, lại hoàn toàn khao khát hoà bình trở về
cho quê hương xứ sở. Những người dân quê mình họ khổ
lắm, chiến tranh như một con quái vật chỉ đem tới những đau
khổ và chết chóc. Tôi vẫn ao ước làm sao chiến tranh chấm
dứt, để thực sự có được những muà Xuân thanh bình
và tiếng cười vui trên khắp các nẻo đường đất
nước. Nhưng thôi Hoàng Mai ạ, chuyện cũ có nhắc mãi thì
vẫn không vơi đi được nỗi buồn, tôi vẫn đang nghĩ
phải cảm ơn Hoàng Mai về cuộc gặp gỡ bất ngờ cuả chúng
ta trong buổi chiều hôm nay đây."
Hoàng
Mai cũng nhìn chàng với ánh mắt tha thiết đầy bí ẩn:
" Nếu cho rằng tất cả những cuộc gặp gỡ
hay quen biết ngắn hay dài, một khoảnh khắc hay nhiều năm tháng, đều
do sự sắp xếp cuả định mệnh, thì chưa biết ai phải cảm
ơn ai. Huống gì giờ đây, những câu chuyện cuả chúng ta ngày
xưa lại rất dễ cảm thông, Hoàng Mai vẫn thích những tình
bạn chân thật."
Họ
cứ tiếp tục chuyện trò, những câu chuyện xưa lần lượt
được hai người kể lể cho nhau nghe, bóng chiều đã nhập
nhoà khắp nơi, khiến chiều Xuân càng thêm lạnh. Nhiều chiếc
xe rời bãi đậu, chiếu những vệt đèn sáng trên mặt
đường. Đèn trong mấy chiếc lều bán hoa cảnh đã tắt,
người lác đác đi về, chỉ còn vọng lại bản nhạc
mừng Xuân vang vang trong buổi chiều cuối năm. Chiều ba mươi trời
tối nhanh hơn, và cũng buồn hơn những buổi chiều khác. Bên
Hoàng Mai, bóng tối đã ập xuống khiến hai người nhìn không
rõ mặt nhau, Định cảm thấy buổi chiều đi rất vội,lòng
lại thấy nao nao. . .
Có lẽ vì hơi men còn ngất ngây , có
lẽ vì buổi chiều lấm tấm mưa Xuân, lại ngồi bên cạnh
một người đẹp như Hoàng Mai, khiến Định cứ ước chi
thời gian ngừng lại , để hai tâm hồn đồng cảm cứ nhắc
lại cho nhau nghe những muà Xuân cũ cuả mỗi người ở quê nhà
năm xưa.
Thấy Hoàng Mai đứng dậy,
có vẻ sắp cáo từ, Định vội hỏi:
" Hoàng Mai chắc ở gần đây, để tôi xin phép
được đưa cô về, vì bây giờ chùa cũng sắp đóng
cửa."
Tiếng cười cuả Hoàng
Mai trong vắt như pha lê, Định còn nhớ cả câu nói đùa
rất duyên dáng cuả nàng:
" Mô
Phật! Cổng chuà chẳng bao giờ đóng, chỉ có lòng người
mới đóng hay mở thôi. Nhưng thôi, Hoàng Mai cũng phải về
vì trời đã tối, các cụ khó tính cứ chập tối là
cửa đóng then gài, không dễ gì lang thang mãi , nhất là trời
lạnh như thế này."
Định cũng
bật cười vì câu pha trò duyên dáng cuả nàng, chàng cố
nhớ lấy khuôn mặt xinh xắn và rất có duyên ấy, nhưng sương
chiều xuống vội đã làm mờ mịt đi. Hai người đi ra bãi
đậu xe, chiếc xe lăn bánh ra khỏi cổng chuà, Hoàng Mai chỉ đường
cho Định rồi ngồi im lặng, chỉ riêng Định vẫn chất ngất
niềm vui trong dạ. Lúc bước xuống xe, Hoàng Mai chỉ chào chàng
rất khẽ, rồi bóng nàng lướt đi như sương, lờ
mờ tà áo dài màu vàng cuả nàng lất phất bay trong gió,
khuất nhanh vào chiếc cổng gỗ.
* * *
Sau buổi chiều cuối năm đó, Định ra về lòng
ngất ngây một nỗi nhớ mông mênh. Chàng nhớ rất rõ con
đường có căn nhà cuả Hoàng Mai, nằm trong một con đường
khá yên tĩnh, cách ngôi chuà độ vài " block" đường,
có lẽ buổi chiều nàng đã đi bộ ra đấy, và đã
gặp chàng trong chiếc lều thả thơ.
Định
không sao quên được, màu áo vàng và chiếc áo khoác
màu xanh non, như một bông hoa mai vàng óng ả trong cái đài
hoa màu xanh nõn. Những ngày sau đó Định cứ như người
mất hồn, cho tới hôm Rằm tháng Giêng thì Định cương
quyết đi tìm nàng, chàng len lỏi trong đám thiện nam tín nữ
đi lễ chuà , nhưng vẫn không thấy bóng Hoàng Mai đâu cả.
Từ chuà tới khu nhà nàng ở, Định nhớ
chỉ cách một thôi đường ngắn, căn nhà ấy cũ kỹ,
ngoài sân trồng nhiều cây cảnh. Định bỏ xe trên sân chuà,
rồi như một người nhàn rỗi đi du Xuân , Định lững thững
đi mà lòng thì hồi hộp vô tả. Chàng nghĩ tới lúc
được gặp lại Hoàng Mai, được nàng mời vào chơi
căn nhà xinh xắn ấy, trong cái ấm áp cuả ngày đầu Xuân,
thật thú vị biết bao.
Chàng đi đi,
lại lại thong thả nhiều lần trước căn nhà cuả Hoàng Mai,
thỉnh thoảng dừng lại như chăm chú nhìn ngắm những cụm hoa
nở sớm khi Xuân về, làm như mình đang say mê với cái đẹp
cuả cây cỏ, lòng thầm mong được gặp lại nàng lần nữa.
Bỗng mắt Định như sáng lên, khi nhìn thấy bên hiên nhà
nàng lẫn trong những thứ hoa muà Xuân, một chậu mai nở bung ra những
đoá mai vàng thật đẹp. Ở quê người mà có được
một chậu mai quý như thế này thật hiếm, chắc hẳn người
trồng phải săn sóc thật kỹ lưỡng để hoa nở đúng
vào dịp Xuân về.
Đang băn khoăn
vì chưa biết sẽ làm sao để gặp được người mộng
buổi chiều Xuân, may quá chàng nhác thấy có người mở
cưả. Đó là một bà cụ già đầu đã bạc,
mặc chiếc áo nhung màu huyết dụ, dẫn một con chó con ra sân.
Con chó thấy chàng thì suả lên như tiếng kêu cuả trẻ con
báo nhà có khách, bà cụ vội ngửng lên nhìn. Rồi khi
thấy Định đứng ngoài hàng rào chăm chú nhìn vào
chậu mai trước hiên, cụ vui vẻ nói:
" Cậu
cũng là người Việt phải không? Hoa mai cuả quê mình đấy,
ở đây mà thấy hoa mai là lại nhớ Tết quê nhà."
Định xuýt xoa khen hoa đẹp, chứ thật ra bụng
chàng chẳng thiết gì hoa, chỉ mong sao Hoàng Mai ở trong nhà, nghe tiếng
người quen sẽ chạy ra mừng đón. Nhưng tuyệt nhiên không có
ai, chỉ bà lão khi thấy chàng khen chậu mai đẹp, liền thao thao kể
cho Định nghe về loại hoa quý muà Xuân mà ít ai trồng được:
" Hoa này người ta gọi là Hoàng Mai đó
cậu à, hương chỉ phảng phất trong gió, lại rất nhẹ, cho
nên có người còn gọi là Lãnh Hương. . . "
Định giật mình. Đúng là lối nói
chuyện cuả Hoàng Mai , người con gái chàng gặp chiều cuối năm
trong buổi chợ Tết, không hiểu giữa người và hoa có liên
quan gì với nhau. Bà cụ dường như không chú ý tới nỗi
xúc độngcuả chàng, lại tiếp tục kể:
" Trồng được cây mai này, chúng tôi thật là
" nâng như trứng, hứng như hoa". Phong thổ quê người khác
phong thổ quê mình, hễ nắng nhiều cũng phải che cho mát, may mà
vùng này mùa đông không lạnh lắm nên cây không đến
nỗi nào, nâng niu mãi cũng chỉ vì nỗi nhớ con mà trồng..."
Không dằn được sự tò mò, Định
lên tiếng hỏi:
" Hễ ngày
Tết là mọi người về xum họp đông đủ, hôm nay thì
ai lại về nhà nấy. Ở bên này là như vậy thôi cụ
ạ, nhưng còn cô Hoàng Mai..."
Định
hỏi thật khéo, khiến bà cụ đang kể chuyện nhíu mày lại
nhìn chàng ngạc nhiên:
" Cậu hỏi
ai? Làm sao cậu lại biết con Hoàng Mai nhà tôi?"
Định vui mừng vì biết bà cụ là mẹ cuả Hoàng
Mai, như vậy sớm muộn gì chàng cũng được gặp nàng,.
Chàng nói dối:
" Cháu là
bạn cuả Hoàng Mai, nhưng lâu rồi không gặp. Hôm trước Tết,
đi chợ Xuân tình cờ mới gặp lại nhau, Hoàng Mai có chỉ
nhà cho cháu biết. Hôm nay ngày Rằm, đi chuà tiện cháu ghé
thăm. Xin phép hỏi cụ, cô Hoàng Mai có ở nhà không?"
Mặt bà cụ tự nhiên đổi sắc, khiến
Định cũng bối rối. Bà cụ đứng lặng nghe chàng nói,
có lẽ cụ không tin vào lỗ tai cuả mình. Rồi cụ mở cánh
cổng cho Định bước vào, lắp bắp hỏi:
" Cậu là bạn cuả Hoàng Mai, nhưng cậu gặp em nó
bao giờ vậy?"
Định ngỡ ngàng,
chàng sợ bà cụ hiểu lầm mình, vội lên tiếng:
" Thưa cụ, nếu Hoàng Mai không có nhà
thì thôi cháu xin kiếu, để dịp khác cháu sẽ tới thăm.
Biết nhà rồi thì sớm muộn gì cháu cũng gặp lại cô
ấy."
Bà cụ nhìn chàng chăm
chăm, vẻ cầu khẩn:
" Cậu ơi,
không phải ngẫu nhiên mà gặp. Cậu vào nhà uống ly nước,
nhà tôi tuy đông con cháu nhưng mỗi đứa ở mỗi nhà,
thành thử gặp người đồng hương tôi quý lắm. Tôi
mua nhà ở gần chuà cũng vì vậy, hễ khi nào thích lại
lên chuà cầu Phật, không phải phiền con cái đưa đón.
Nhưng mà, cậu kể lại tôi nghe, cậu gặp Hoàng Mai bao giờ?"
Nghe cách nói cuả cụ, Định không cảm
thấy e ngại nữa, có khi cơ duyên đưa đẩy, chàng lại
có dịp may để được đến nhà nàng thăm viếng thoải
mái hơn. Theo bà cụ vào nhà, phảng phất mùi trầm nhang và
hoa thơm trên bàn thờ Phật. Định quan sát nhanh những tấm hình
bà cụ treo trên tường, mắt chàng như sáng lên khi nhìn
thấy bức ảnh chân dung Hoàng Mai được treo trang trọng trên một
góc tường, bên dưới là một chậu mai giả rất đẹp.
Chàng thấy vui trong lòng, đúng là cô gái chàng gặp chiều
hôm ấy, nét cười, khoé mắt, chiếc áo màu vàng tươi
như những cánh hoa mai muà Xuân.
Bà
cụ không quên gọi cụ ông ra tiếp chàng. Chỉ tay về bức
chân dung cuả cô con gái, ông cụ hỏi:
" Có thật
là cậu đã gặp “em” phải không?"
Định gật đầu quả quyết. Chàng lại còn thành
thật xin lỗi cụ vì lời nói dối lúc nãy, bởi vì chàng
chỉ mới quen Hoàng Mai vào buổi chợ Xuân hôm cuối năm mà
thôi. Nghe kể đến chuyện thả thơ, ông cụ gật gù bảo
chàng:
" Thế là chuyện thật
rồi. Con bé này hồi nhỏ đã có khiếu thi văn, hễ nghe tôi
đọc bài thơ nào là thuộc luôn bài thơ ấy. Nhưng thú
thật với cậu, chúng tôi lâu lắm rồi không biết tin cuả
cháu, kể từ ngày nó ra đi..."
Đang
vui câu chuyện, Định gần như ngồi xững lại vì câu nói
cuả ông cụ. Chàng hấp tấp ngắt lời :
" Thưa cụ, vậy đã bao lâu rồi, các cụ không
gặp lại Hoàng Mai?"
Chàng nghe ông
cụ thở dài:
" Cũng đến
chục năm rồi cậu ạ, kể từ khi con bé đi vượt biển rồi
không nghe tin tức gì nữa. Ngày ấy chúng tôi còn ở quê
nhà, sau mới được mấy người con bảo lãnh sang đây vài
năm thôi, chúng tôi đành phải đem gửi em nó vào chuà
để hương linh có chỗ ấm áp. Chừng ấy năm vẫn nghe ngóng
mà không có tin tức gì cuả em, thành thử nghe cậu kể, chúng
tôi cho là chuyện lạ, vì nếu em nó còn sống, cũng làm
sao biết được nhà cha mẹ ở đây mà về. "
Định nghe lạnh cả sống lưng, dù trong căn
nhà nhỏ này rất ấm, phảng phất mùi trầm hương và
hoa thơm. Trong tấm hình treo trên tường, Hoàng Mai như đang mỉm
cười với chàng, một nụ cười cuả lòng biết ơn. Có
phải chăng cuộc gặp gỡ kỳ lạ trong buổi chợ Tết, lại có
thể dẫn tới những chuyện kỳ thú sau này trong cuộc đời
chàng. Ông cụ lại kể tiếp câu chuyện còn dang dở:
" Gia đình tôi đăng báo, nhắn tin, hỏi
thăm mãi mà không thấy ai cho biết về tin tức cuả Hoàng Mai
cả, cho nên đành xem ngày con ra đi mà làm giỗ cho con, cũng
vào tháng giêng muà Xuân độ hoa mai nở là con chúng tôi
từ giã cha mẹ ra đi. Bà nhà tôi nhớ con cho nên cố ương
lấy giống hoàng mai để nhớ đến đứa con gái xinh đẹp,
nết na bất hạnh đã bỏ đi trước cha mẹ, để mỗi độ
Xuân về, chúng tôi nhìn mai nở mà thắt cả ruột gan."
Nói tới đây, ông cụ như rũ xuống,
không còn sức để kể thêm về cô con gái bất hạnh đã
bỏ xác ngoài biển khơi. Riêng Định, lòng chàng cũng rưng
rưng cảm động, không hiểu nổi cơ duyên nào mà linh hồn
Hoàng Mai lại chọn chàng để tìm về với cha mẹ, chia với
chàng nỗi buồn xa xứ trong độ Xuân về trên đất khách.
Bà cụ ân cần mời Định ở lại dùng
bữa cơm chay với gia đình, cụ nói mà như muốn khóc:
" Cứ tính ngày em nó ra đi năm xưa, thì
có lẽ hôm nay cũng là ngày giỗ cuả nó. Bữa cơm hôm
nay may lại thêm có cậu tới chơi với vợ chồng tôi, chắc
là linh hồn con gái tôi đã ngậm cười nơi chín suối.
Thôi thì từ nay cũng vì em, cậu xem chúng tôi như chỗ thân
tình, thỉnh thoảng ghé vào thăm, xem như vì duyên lành mà
gặp."
Từ đấy, Định vẫn
hay đi chuà với nỗi mong ước được gặp lại Hoàng Mai
lần nữa, thỉnh thoảng lại ghé thăm bố mẹ cuả Hoàng Mai,
nhất là những dịp Xuân về, chàng có cái thú ngồi nhìn
những nụ mai vàng e ấp nở, y như nụ cười cuả Hoàng Mai trong
buổi chiều Xuân năm nào. Định không cảm thấy sợ hãi,
vì với một ý lành, dù người hay là ma, thế giới cuả
loài người hay thế giới cuả linh hồn, vẫn có người tốt
kẻ xấu. Huống gì, chàng cứ nghĩ là Hoàng Mai đã phù
hộ cho chàng gặp nhiều may mắn tốt đẹp trong những ngày sau đó.
Năm sau, chính mẹ cuả Hoàng Mai đã giới thiệu cho Định một
người cháu gái có họ xa với bà. Cũng vì thế, khi lấy
vợ, khi biết chàng chỉ có một mình đơn độc, Định
được cha mẹ Hoàng Mai đứng ra làm chủ hôn cho ngày đám
cưới, chàng xem họ như cha mẹ nuôi. Rồi khi có đưá
con đầu lòng, bà cụ đã tới thăm nom, săn sóc vợ chàng
như con gái. Chẳng ai biết gì về sợi giây liên kết giữa
ba người với nhau, chỉ biết là từ đấy họ quý nhau còn
hơn người trong thân tộc.
Đứa
con gái đầu lòng cuả Định thật xinh và thật ngoan, mềm
mỏng dễ thương với nụ cười y hệt nụ cười cuả cô
Hoàng Mai trong tấm ảnh. Có đôi khi chàng giật mình nghĩ ngợi
:
" Không biết có phải Hoàng Mai đã trở
lại kiếp người, để trả ơn chàng đã vì nàng mà
tới lui thăm viếng cha mẹ mình lúc tuổi già bóng xế."
Nguyên Nhung

